Mevduat faizinin yüzde 40, enflasyonun yüzde 60, vatandaşın hissettiği enflasyonun ise yüzde 150 oranında olduğunu söyleyen Ekonomist Mahfi Eğilmez, “Kafeler, restoranlar tıklım tıklım. Çünkü insanlar paradan kaçıyor, tutmuyor” dedi.

“Madem ekonomi kötü AVM’ler, kafeler neden dolu? Kriz filan yok” ezberi yüksek enflasyon yaşayan pek çok ülkede olduğu gibi Türkiye’de de sıkça duyuluyor. Oysa, enflasyon yükseldikçe paradan kaçış ve harcama eğilimi daha da artıyor. Örneğin Arjantin… Olağanüstü bir mali krizden geçen ülkede, Arjantinliler ellerindeki yerel parayı enflasyon ve değer kaybı nedeniyle harcamak istiyor, bu da ülkede restoranların dolup taşmasına yol açıyor.


Türkiye’de de harcamaların aslında bir refah göstergesi olmadığını söyleyen Hazine eski Müsteşarı Dr. Mahfi Eğilmez, “Mevduat faizi yüzde 40, enflasyon yüzde 60. Vatandaşın kafasındaki enflasyon ise yüzde 150” diyerek sözlerine şöyle devam etti: “Vatandaş, ‘Faize de koysam, enflasyonun yarısı kadar para kalmıyor elimde. Bari arabamı değiştireyim ya da borsaya gireyim’ diye düşünüyor. Kafeler, restoranlar baktığınızda tıklım tıklım. Çünkü insanlar paradan kaçıyor, tutmuyor. Bu da bir talep yükselmesine neden oluyor.”
YÜZDE 40’IN ALTI ZOR
Altınbaş Üniversitesi öğretim üyeleri Prof. Dr. Işın Çelebi ve Dr. Mahfi Eğilmez, Altınbaş Üniversitesinin düzenlediği Çarşamba Buluşmaları’nın “Ekonomi Söyleşileri” etkinliğinde ekonomideki mevcut durumu değerlendirdi. Prof. Çelebi, Türkiye’de yüzde 65 düzeyinde devam eden enflasyonun, 2024’te yüzde 40’ın altına düşmesinin çok zor olduğunu anlatırken, Eğilmez’e göre tek sorun enflasyon da değil. Hukuk, komşularla ilişkiler, demokrasi ve en önemlisi eğitim. Eğilmez,“1980’de Türkiye’de kişi başına gelir 2.300 dolarken, Güney Kore’de 1.800 dolar idi. Bugün Güney Kore’de 35.000 dolar, Türkiye’de 10.000 dolar. Buraya nasıl geldiler? Bir sorunlar envanteri çıkarılarak, en ciddi olanlardan çözmeye başlanmalı” dedi.
‘Türkiye, o elbiseye sığmayacak’
Ekonomi Eski Bakanı Prof. Dr. Işın Çelebi, dünyada bir yavaşlama sürecinin başladığını, daralmanın Türkiye’nin ihracatını da etkileyeceğini ifade ederek, 2024’te kurun birkaç basamak daha yukarı çıkacağını ve dövizi baskılama politikasının da uygulanamayacağını dile getirdi. Çelebi, “Türkiye, o elbiseye sığmayacak. Cari işlemler açığı artacak. Türkiye ihracatının yüzde 50’si Avrupa Birliği ülkeleri ile yapıyor. Almanya 5 iş gününü 4 iş gününe indirdi, ciddi boyutta iflaslar var. Bunu İngiltere de yaşıyor. Bu bakımdan özellikle nisandan sonra daha daraltıcı, ortodoks politikaların uygulanacağını bize haber veriyor” diye konuştu.

‘Son yılların en tehlikeli dönemi olabilir’
ABD‘nin en büyük bankası JPMorgan’ın CEO’su Jamie Dimon Orta Doğu’da yaşanan gerilimin enerji, ticaret ve gıdada geniş çaplı etkileri olabileceği uyarısı yaptı. Dimon, bankanın bilançosunun açıklanmasının ardından yaptığı değerlendirmede dünyanın çeşitli tehditlerle karşı karşıya olduğunu söyledi. Dimon Ukrayna’daki savaş ve Hamas ile İsrail arasındaki çatışmaya atıfta bulunarak “Dünyada son on yılların en tehlikeli dönemlerinden biri yaşanıyor olabilir” şeklinde konuştu. Dimon bu gerilimlerin enerji, gıda, küresel ticaret ve jeopolitik açıdan geniş kapsamlı etkileri olabileceğini belirtti. ABD’nin en büyük bankasının 3. çeyrekte kârı geçen senenin aynı döneminde kıyasla yüzde 35 artarak 13.2 milyar dolara ulaştı.
Bugün enerjin üst düzeyde, bu seni liderlik rollerine yönlendirebilir. İçindeki cesareti ortaya çıkararak zorlukların üstesinden gelme arzusuyla dolusun. Yeni başlangıçlar için uygun bir zaman; yaratıcı projelere adım atmak, spor aktivitelerine yoğunlaşmak ya da yeni insanlarla tanışmak için fırsatlar sunabilir. Ancak dikkatin dağılabilir, bu nedenle hedeflerine odaklanmayı unutma. İletişim kurarken daha dikkatli olman gerekebilir, zira düşüncelerini ifade ederken yanlış anlaşılmalara sebep olabilirsin. Bugün kendine zaman ayırmak da önemli, yenilenmeye ve içsel huzur bulmaya çalış. Kendine güven, kararlılığın diğer insanlara da ilham verebilir. Unutma ki, cesaret içinde bir adım atmanın peşinden gelmekte.
Kendini sahneye çıkarma zamanı! Enerjin yüksek ve çevrendekilere ilham verme potansiyelin var. Yaratıcılığın doruk noktasına ulaşabilecek, bu da sana yeni fırsatlar sunabilir. Sosyal çevrenle olan ilişkilerini güçlendirmek için harika bir dönemdesin; sevdiklerinle derin sohbetler yapabilir, kalabalık ortamlarda parlayabilirsin. Ancak, dikkat etmen gereken bir mesele var; egonun seni yönlendirmesine izin verme. Empati kurarak başkalarının ihtiyaçlarını da gözetmek, senin için önemli. Akşam saatleri, içsel huzurunu bulmak ve stres atmak için ideal bir zaman dilimi. Kendine biraz zaman ayırmayı unutma!
Detaylara olan eğilimin ve mükemmeliyetçilik anlayışın bugün daha da belirginleşecek. Görevlerinde titiz bir yaklaşım benimsemen, çevrendekilerin gözünde bir güven kaynağı olmanı sağlayacak. Ancak, eleştirinin yapılandırıcı bir araç olabileceğini unutmamalısın; başkalarına karşı içten ve nazik olman, ilişkilerini güçlendirecek. Sağlık konusunda kendine biraz daha özen göstermeli, zihnini ve bedenini dinlendirmek için zaman ayırmalısın. Bugün, alıştığın rutinlerden bir adım uzaklaşarak farklı deneyimler yaşamak, sana yeni bakış açıları kazandırabilir. Bu süreçte, sezgilerine güvenmelisin; iç sesin seni doğru yönlendirecek. Sosyal ilişkilerde biraz daha dışa dönük olmak, yeni insanlarla tanışmana ve ufkunu genişletmene yardımcı olacak. İş yerindeki arkadaşlarınla kurduğun bağları güçlendirme fırsatı bulabilirsin.
Sosyal ilişkilerde harika bir gün seni bekliyor. Arkadaşlarınla keyifli etkinlikler planlayabilir, yeni insanlarla tanışabilirsin. Duygusal denge ve uyum arayışın bu dönemde ön planda olacak. Başkalarının düşüncelerine duyduğun ilgi, senin için önemli ve derin bir anlam taşıyor. Sanatsal projelerle ilgilenmek ya da estetik konularda yaratıcı düşünce içinde olmak, ruhunu besleyecek. Duygusal olarak kendini ifade etmekte zorlanabilirsin, bu nedenle içsel olarak hissettiklerini açıkça paylaşmaya çalış. Günün sonunda, seni saran pozitif enerjiyi hissedeceksin. Denge kurmak ve uyum sağlamak üzerine inşa ettiğin tüm ilişkilerde tatmin edici sonuçlar alman mümkün. Her şeyin uyum içinde ilerlemesi için biraz sabırlı olman gerekebilir.
Hırslı ve tutkulu bir ruh hali içinde olacaksın, bu da seni hedeflerine daha da yaklaştırabilir. İçsel derinliklerini keşfetmek için güzel bir zaman. Gizli kalmış duyguların yüzeye çıkabilir; bu, ilişkilerine dürüst ve samimi bir şekilde yaklaşmanı sağlayacak. Sevdiklerinle arandaki bağlar kuvvetleniyor. Yaratıcılığın artıyor, sanatsal faaliyetler veya projelerle ilgilenmek için uygun bir dönemdesin. Kendine olan güvenin, yapmayı düşündüğün yenilikler için cesaret verebilir. Sağlıklı yaşam ve kendine dönme, ruhsal dengeyi sağlamak adına büyük bir önem taşıyor. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin, yeni fırsatları da beraberinde getirebilir; grup aktivitelerine katılmaktan çekinme. Bugün, karamsar düşüncelerden uzak durmak ve olumlu olaylara odaklanmak, ruh halini iyileştirecek.
Sabah saatlerinde içsel bir dinginlik hissiyle güne başlayacaksın. Aniden beliren fırsatlar, kariyerine dair yeni kapılar açabilir. Özgüvenin artarken, başkalarının gözünde de saygınlığın yükselebilir. Göz önünde olacağın bir durum, yeteneklerini sergilemek için güzel bir fırsat sunacak.İletişim alanında dikkatli olmalısın; bazı sözlerin yanlış anlaşılmalara yol açabilir. Özellikle yakın çevrendeki insanlar, duygusal bir tartışmaya sebepler yaratabilir. Anlayış göstermek ve empati kurmak, gerginlikleri hafifletebilir.Akşam saatlerinde, sevdiklerinle vakit geçirmek sana iyi gelecek. Eğlenceli bir aktivite planı yapabilir veya yalnız kalıp, kendi iç dünyanda derin düşüncelere dalabilirsin. İçsel huzurun için meditasyon veya doğada yürüyüş yapmak faydalı olabilir. Bu dönemde, iş hayatındaki yoğunlukla beraber, kişisel bakım ve dinlenmeye de zaman ayırmayı unutma.